MAKALELER
  • Asansörde Kaçak Akım Koruma Röleleri Mustafa TUTSAK
  • Dernekçilik Hakkında... Tahir BİLGİN
  • İslam Dini ve Toplumsal Uzlaşma Veli SARITOPRAK
  • Kabin İçinde Mahsur Kalan Kişileri Kurtarma Ünsal SOLMAZOĞLU
  • Sektörün Üvey Evladı Yürüyen Merdivenler/Bantlar Mustafa TUTSAK
  • Orta Hızlı Asansör Uygulamalarında Pratik Çözümler Dr. Bayram AKDEMİR
  • Yabancı marka hayranlığı Hakan BAŞKARAAĞAÇ
  • Standartlarda gerçekleşecek değişiklikler Mustafa GÖRMÜŞ
  • Kardeşlik Üzerine Veli SARITOPRAK
  • Bakanlığa ve Odalara Soruyorum; Mühendise Ne Gerek Var? Fehmi PİRECİ
  • Tecrübe konuşuyor Veli SARITOPRAK
  • EN 81-1 + A3 ve EN 81-2+A3'ün getirdikleri Mustafa GÖRMÜŞ
  • Asansör muayenelerinde tehlikeli yanıltma Elk. Müh. Adil ŞENOL
  • Asansör kazalarında apartman yöneticisinin sorumluluk alanı AV. Serap DEMİR
  • Asansörde İş Sağlığı ve Güvenliği Mustafa TUTSAK
  • TECRÜBE ÜZERİNE... Veli SARITOPRAK
  • STK’LAR VE ÖNEMİ Veli SARITOPRAK
  • Uygulayamadığımız Standart Ts En 81-70 Arif BAR
  • TS EN 81-1 + A3 muamması Fehmi PİRECİ
  • İhracatın ve kriz yönetiminin yeni enstrümanı 'KÜMELENME' Özhan ŞEREFLİ

  • Montajda imalat ve seçim hataları İlhan Yıldırım

    Her montaj firmasının arzusu, montaj işinin alımından bitimine kadar geçen süreçte sorun yaşamadan montajını tamamlayıp, işi teslim etmektir. Bu süreçte zaman, kalite ve güven kavramları ön plana çıkmaktadır. Bu kavramların sağlanması için de montajda uyulması gereken standart ve yönetmelikler önemli yer tutar. Zorunlu haller dışında (mimari sebepler vs. ) yapılan montaj standartta belirtilen ölçü ve özellikte olmalıdır.

    Montaj firmaları her ne kadar standarda uygunluğu sağlamak istese de ürün girdi kontrollerinin zamanında yapılmamasından dolayı standarda uygunsuzluk varsa bile bunun tespiti yapılamamaktadır. Uygunsuzlukların birçoğu montajın başlamasının ardından montaj ustanın dikkatli olması sayesinde ortaya çıkmaktadır. Montaj aşamasında ustanın dikkatinden kaçan aksaklıklar ise ara kontrol ve son kontrollerde, kontrolü yapan kişi standartlara hakimse tespit edilebilmektedir.

    Tespiti montaj öncesinde yapılamayan imalat hataları, montaj firmaları için ciddiye alınması gereken bir sorundur. Zaman kaybı ve kalitenin azaldığı düşüncesiyle işveren gözünde itibar ve güven sarsılmasına yol açacaktır. Bu durumun önüne geçebilmek için imalatçı firmaların standartlar konusunda yeterliliği araştırılmalı varsa eksik yönleri tespit edilerek imalatın standarda uygun yapılıp yapılmadığı kontrol edilmelidir.

     Sektörde işini gerçek anlamda standartlara uygun yapan firmaların yanı sıra çok sayıda da “kara düzen” diye tabir ettiğimiz standartlardan uzak çalışma sistemi olan firma bulunmaktadır. Bu firmalar standartların gerekliliklerini bilmeden ‘kopyalama’ mantığı ile iş yaptıkları için ürünün standartlara uygunluğunu sağlayamamaktadırlar.

     Montajda imalat hatalarına en çok kabin imalatında rastlanılmaktadır. Öyle ki standartta nasıl yapılacağı ve ne tür koruma önlemlerinin alınması gerektiği açıkça belirtilmesine rağmen imalatçı firmalar hala hatalı imalatlara devam etmektedir.

     Buna birkaç örnek verelim.

    KABİNDE İMALAT HATALARI

     1-) Malzeme seçimi

    Mukavemet hesapları gözetmeksizin malzeme kullanılmaktadır. Bu durum bitmiş montaj sonrası dönüşü olmayan imalat hatası olarak ortaya çıkar ve çoğu zaman herhangi bir değişiklik yapılmaksızın devam eder. Denetim ve kontrollerde de bu durum göz ardı edilmektedir. Ta ki istenmeyen bir kaza vs. oluşması durumunda bu sorun incelemeye alınır ve suçlu aranmaya başlanır. Montaj firmaları malzeme seçimini kendisi yapıyorsa, kullanılan malzeme ile kendi seçtiği malzemenin aynı olduğunu kontrol etmelidir. Seçimi imalatçı firma yapıyorsa malzemenin yeterliliği sorgulanmalı ve mümkünse hangi hesaplara göre yapıldığı incelenmelidir.

    2-) Kabin boyutlarında uygunsuzluk

     Kabin boyutlarının olması gereken değerleri standartta açıkça belirtilmesine rağmen, kabin imalatçı firmalarının birçoğu bu durumu önemsemeyerek zaman zaman en büyük alan sınırını geçmektedir. Aslında montaj firmaları kuyu nasılsa büyük mantığıyla kabin büyük olsun diye düşünüyor ve standardın zorunluluğunu göz ardı ederek, uygunsuzluğu kendisi başlatmış oluyor. Her iki durumda da montajı bitmiş bir kabinde bu uygunsuzluğun tespiti halinde giderilmesi ciddi anlamda zaman, işçilik ve maddi kayıplara yol açmaktadır.

     8.2 Kullanılabilir kabin alanı, beyan yükü, kabindeki insan sayısı

     8.2.1 Genel durum

     Kabinin, insanlar tarafından aşırı bir şekilde yüklenmesini engellemek için beyan yüküne bağlı olarak,kullanılabilir kabin alanı sınırlandırılmalıdır. Bunu yerine getirmek için beyan yükü ile en büyük kullanılabilir kabin alanı arasındaki ilişki, Çizelge 1.1‘de verilmiştir.

     3-) Kabin güvenlik tertibatı seçimi

    Standartta hangi sistemde hangi fren tipi kullanılacağı belirtilmiştir. Güvenlik tertibatlarında kullanım şartları üzerindeki etiketlerde belirtilmektedir. Kapasite, hız, ray kalınlığı ve ray yapısı (işlenmiş ray, soğuk çekme ray ).

     9.8.2 Çeşitli güvenlik tertibatı tiplerinin  kullanım şartları

    9.8.2.1 Asansör beyan hızının 1 m/s’yi aşması durumunda, kabinde kaymalı güvenlik tertibatı kullanılmalıdır.

     a) Ani frenlemeli tampon etkili güvenlik tertibatı 1 m/s’yi aşmayan beyan hızlarında kullanılabilir;

     b) Ani frenlemeli güvenlik tertibatı 0,63 m/s’yi aşmayan beyan hızlarında kullanılabilir.

     9.8.2.2 Kabinde, birden fazla güvenlik tertibatı bulunması durumunda bunların tümü kaymalı cinsten olmalıdır.

     Ancak kabin siparişinde montaj firmaları ray yapısı hakkında imalatçı firmaları bilgilendirmediği için, imalatçı firmada uygun olup olmadığına bakmaksızın elinde ne varsa onu kullanmaktadır.

     4-) Kabin etek sacı

     Standartlarda kabin etek sacı düşey yüksekliği en az 75 cm ve sonrasında pah yapılması gerektiği açıkça belirtilmesine rağmen, bu değer dikkate alınmaksızın düşük yüksekliklerde etek sacı yapılmaktadır. İmalatçı firma “var mı var” düşüncesiyle hareket ederken, çoğu montaj firması da bu durumu, ta ki kontrollerde eksiklik yazılınca fark etmektedir.

    8.4.1 Her kabin eşiğinin altında, karşısındaki durak kapısının genişliğinde bir kabin eteği monte edilmiş olmalıdır. Düşey bölümün ucu, aşağıya doğru, yatay düzlemle en az 60 derecelik bir açı yapacak şekilde eğik birkısımla uzatılmalıdır. Bu kısmın yatay düzlemdeki izdüşümü 20 mm’den az olmamalıdır.

    8.4.2 Eteğin düşey bölümünün yüksekliği en az 0,75 m olmalıdır.

     5-) Kabin üstü güvenlik kuşağı (korkuluk) Kabin üstü güvenlik kuşağının olması gereken özellik ve ölçüleri standartta açıkça belirtilmektedir. Ancak birçok imalatçı firma korkuluğun gerekliliğini bile anlamakta zorluk çekerken, nasıl olması gerektiği konusunda açıp standarda bakma ihtiyacı bile duymamaktadırlar

     8.13.3 Kabin üstünün dış kenarından itibaren, bu kenara dik olarak ölçülen yatay düzlemdeki serbest mesafe 0,3 m’den fazla ise kabin üstü buralarda korkulukla donatılmalıdır. Genişliği veya yüksekliği 0,3 m’den küçük olan girintiler hesaba katılmaksızın, bu serbest mesafe kuyununduvarına kadar ölçülmelidir. Korkuluk aşağıda belirtilen kurallara uygun olmalıdır:

    8.13.3.1 Korkuluk, bir el tutamağı, 0,1 m yükseklikte bir ayak koruyucu ve korkuluğun yarı yüksekliğindeyerleştirilmiş bir ara çubuktan meydana gelmelidir.

    8.13.3.2 Korkuluğun yüksekliği, el tutamağının dış kenarından itibaren yatay düzlemdeki serbest mesafeyigöz önüne alarak:

     a) 0,85 m serbest mesafeye kadar en az 0,7 m; b) 0,85 m’den büyük serbest mesafe için en az 1,1 m olmalıdır.

     8.13.3.3 El tutamağının dış kenarı ile kuyu içindeki herhangi bir parça (karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığı, anahtarlar (şalterler), kılavuz raylar, konsollar vb.) arasındaki yatay mesafe en az 0,1 m olmalıdır.

     8.13.3.4 Giriş tarafı veya taraflarındaki korkuluk, kabin üstüne güvenli ve kolay girişe imkân vermelidir.

     8.13.3.5 Korkuluk, kabin üstünün kenarından en fazla 0,15 m mesafeye konulmalıdır.

     6-) Kabin duvarlarında ve kapı panellerinde cam kullanılması Panoramik asansörlerde kullanılan camlar için özel durumlar vardır. İmalat aşamasında cam kalınlığı ve cam yapısı büyük önem taşır. Rastgele seçimlerden kaçınılmalı standardın belirttiği değerlerde cam kullanılmalıdır.

     8.3.2.2 Camdan yapılan duvarlarda lamine cam kullanılmalı ve ayrıca kapılar Ek J‘de tanımlanan sarkaç çarpma deneylerine dayanabilmelidir.

     Deneylerden sonra duvarın güvenlik işlevi zarar görmemelidir.

    Camdan yapılan kabin duvarları döşeme seviyesinden 1,1 m’den daha alçakta ise, döşemeden 0,9 ile 1,1 m arasında yüksekliğe el tutamağı konulmalıdır. Bu tutamak camdan bağımsız olarak tespit edilmelidir.

     8.3.2.3 Camın duvara tespit şekli, camın tespit yerlerinden kayarak çıkmasını engellemelidir.

    8.3.2.4 Cam paneller aşağıda belirtilen bilgileri kapsayacak şekilde işaretlenmelidir:

    a) İmalâtçının adı ve ticarî markası;

     b) Camın tipi;

     c) Kalınlığı (meselâ: 8/8/0,76 mm).

    Deney yapılması gerekmeyen durumlar

     Standardın kurallarını sağladığı bilindiğinden ötürü, Çizelge J.1 ve Çizelge J.2‘ye uygun paneller kullanıldığında deneylerin yapılmasına gerek yoktur.

     Yapılarla ilgili millî yönetmeliklerin daha ağır kurallar öne sürebileceği hususuna dikkat edilmelidir.

    İmalatçı firmaların hatalara verdiği cevaplar İmal edilen ürünün neden standarda uygun yapılmadığı sorulduğunda alınan bazı cevaplar:

     - Herkes böyle yapıyor.

     - Böyle bir şey daha önce duymadım.

     - Biz yıllardır böyle yapıyoruz

    . - Standarda bakan kim. Bir şey olmaz.

     - Bu da yenimi çıktı.

    - Bunu bir siz istiyorsunuz.

     - Bunun standartı bu. ( favori cevap... )

     Cevaplar daha da arttırılabilir. Bunlar asansör sektörünün gelişimi adına ileriye gitmemizi engelleyen cevaplardır. Son dönemde kontrollerin artması ve eskisi gibi ruhsatların hemen alınamamasından dolayı yukarda belirtilen imalat hatalarının bazılarında önemli gelişmeler yaşanmış buna bağlı olarak standarda uygunluk sağlanmaya başlanmıştır. Ancak hala aynı şekilde üretim yapan firmaların varlığı da mevcut.

     Buradan hareketle bahsettiğim konuların sonucunda “küçük ölçekli imalat firmaları iş yapmasın” anlamı çıkartılmamalıdır. Aksine onlara yön vermeli ve bu işin standardı olduğu kafalarına yer ettirilmelidir. İmalatçı firmaların kendini geliştirmeleri adına yapmaları gereken ilk şey, ilgili asansör standartlarını temin etmektir. Sonrasında yapılan işin standartlar dahilinde yapıldığı kontrol edilmelidir.

     Makina motor seçimi

     Sistemde kullanılacak makine motorun sisteme uygunluğu büyük önem taşır. Katalog değerlerinden bakılarak seçimi yapılan makine motorlar için imalatçı firmasından bilgi alınmalıdır. Mümkünse makine motorun güç hesapları ve özellikle tahrik kabiliyeti hesapları istenmelidir. Böylelikle montajı bitmiş asansörlerde motorun doğru seçim olup olmadığı konusunda soru işaretleri kalmayacaktır. Tabi, her imalatçı firmada bu tarz hesapların var olup olmadığı araştırılmalıdır. Öyle ki, satış oranlarına bakarak çok iyi denen bazı firmalarda bile bu hesaplar yapılmamaktadır. Hesap yapılmadığı gibi bu konular ile ilgili görüşecek muhatap bile bulmakta zorlanılmaktadır. Böyle olunca da isim yapmışlığın verdiği avantajla birçok montaj firması bilinçsizce bu makine motorları kullanmaya devam etmektedir.

     Montaj firmaları hesaplamalar ve teknik bilgi sağlamaları konusunda imalatçı firmalara baskı yapmadıkça, maalesef sektörü imalatçı firmalar yönlendirmeye devam edecektir.

     Burada amacım, firmaları kötülemek ya da hepsini bir tutarak genelleme yapmak değil. Teknik destek konusunda sorun yaşatmayan firmalarda muhakkak var. Amaç, bütün imalatçıları bu bilgiler ve teknik destek konusunda daha duyarlı olmaya özendirmektir. Özellikle motor güç hesapları ve tahrik kabiliyeti hesapları konusunda, doğru seçim yapılabilmesi için, montaj firmaları ısrarla bu bilgileri istemelidir. Zaten birkaç defa istenmesi durumunda, imalatçı firmalarda konunun önemini kavrayacak ve gerekli tüm desteği sağlayacaklardır.

    Makine motor kullanılmasında dikkat edilmesi gereken bir diğer husus, katalogda belirtilen hız değerinin montaj bitiminde ölçümü yapılan hız değerinden düşük olması. Beyan hızı 1 m/s olarak gösterilen makine motorlarının son kontrollerinde yapılan ölçümlerin de hız değeri 0,90 m/s’yi geçmediği tespitlerinde bulunmuş bir mühendis olarak, imalatçı firmaya sorunu iletmeme rağmen yapılan tek açıklama “Bizim kontrollerimizde herhangi bir sorun yaşanmıyor“dur. Söz konusu firma gelip inceleme yapma ihtiyacı bile duymamıştır.

     Maalesef, firma bazında bu tür sorunları aşmak çok ama çok zor. Belki bu konuda montaj firmaları birlikte hareket edecek olursa, imalatçı firmaların tutumları değişecektir. Kalite politikasında müşteri memnuniyetini ön planda tutan ancak uygulamada müşteri istek ve sorunlarına ilgisiz kalan tüm imalatçı firmalar, bu tarz sorunlarla karşılaşmamak için kendi bünyesinde gerekli tüm hesaplamaları yaparak müşterilerine iletmelidir.

    Sonuç

     Unutulmamalıdır ki, montajı bitmiş ve firma tarafından AT uygunluk beyanı düzenlenmiş asansörlerdeki her türlü aksaklık veya oluşabilecek sorunlar, montaj firmasının sorumluluğundadır. İmalatçı firmaların hiçbir sorumluluğu yoktur.  

    cheated on my girlfriend read i cheated on my girlfriend but i love her
    married and want to cheat megaedd.com why do wife cheat
    dating sites for married people marcandela.com why wifes cheat
    free sodomy sex stories adult baby stories put in plastic panties stories adult
    free coupons clothes4work.co.uk drug discount coupons
    why married men cheat sde.sdeblog.natchcloud.com My husband cheated on me
    avodart pill site acyclovir pill
    propranolol krishnan.co.in prednisolone pill
    2015 cialis coupon free coupon for cialis lilly coupons for cialis
    diprolene 0.12% informarea.it clomiphene pill
    coupons for viagra coupon viagra prescription drug coupons
    can i take antabuse and naltrexone can i take antabuse and naltrexone can i take antabuse and naltrexone
    can i take antabuse and naltrexone can i take antabuse and naltrexone can i take antabuse and naltrexone
    discount cialis prescription lipseysguns.com free coupon for cialis
    free printable cialis coupons canada drug pharmacy coupon discount coupons for prescriptions
    prescription discount coupons cialis online coupon cialis coupon
    cialis coupons online eblogin.com free printable cialis coupons
    free prescription drug discount card free cialis samples coupon prescription drugs coupon
    aldactone 100 mg tablete aldactone 100mg aldactone 100 mg tablete
    risperdal effets secondaires click risperdal notice
    cialis femchoice.org cialis coupon
    inderal la inderal engorda inderal comprar
    seroquel 300 mg seroquel seroquel sevrage
    viagra effet click viagra maroc
    aravalle aravalle aravaca codigo postal
    prescription discounts cards click free prescription cards discount
    drug coupon cialis.com coupons coupons for drugs
    diflucan how long to work neryx.com diflucan
    low dose naltrexone withdrawal naltrexone alcoholism medication what is ldn